Μπορεί να περιμέναμε χρόνια αλλά φαίνεται πως άξιζε τον κόπο. Η υπόθεση του Mall φτάνει ένα ακόμα βήμα πιο κοντά στο (δικαστικό) τέλος της. Ο εισηγητής Νίκος Ρόζος ζητάει από την Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας να κρίνει τον νόμο, βάσει του οποίου ανεγέρθηκε το εμπορικό κέντρο, αντισυνταγματικό και το ίδιο το Mall παράνομο!

Η εισήγηση Ρόζου είναι ξεκάθαρη και ουσιαστικά καλεί το ανώτατο δικαστήριο της χώρας να γράψει (νομική) ιστορία, στρεφόμενο για πρώτη φορά εναντίον νόμου (και όχι μόνο εναντίον διοικητικών πράξεων, όπως έκανε ως τώρα) για να αντιμετωπίσει το τέχνασμα Βενιζέλου, το οποίο όπως έχουμε εξηγήσει χρησιμοποιείται από τις κυβερνήσεις για να περνούν υποθέσεις με συμφέροντα τύπου Mall, χωρίς να μπορεί ο πολίτης να ζητήσει τη δικαστική προστασία του ΣτΕ.

Ξύπνησαν οι εφημερίδες

Η εισήγηση Ρόζου προκάλεσε και μια άλλη ανατροπή: Επιτέλους, ξύπνησε τις εφημερίδες. Σχετικά δημοσιεύματα βρίσκουμε στα ΝΕΑ, την Ελευθεροτυπία, την Καθημερινή, την Αυγή, την Ημερησία (εκτενές ρεπορτάζ), τη Ναυτεμπορική. Παρότι σε γενικές γραμμές είναι προσεκτικά στους τίτλους τους και διπλωματικά στις λέξεις που χρησιμοποιούν (για παράδειγμα, σχεδόν όλα αποφεύγουν να αναφερθούν στον Όμιλο Λάτση), ορισμένες από τις εφημερίδες είναι κατηγορηματικές:

Ελευθεροτυπία: Μετέωρο το Mall στο Μαρούσι

Ναυτεμπορική: Τρίζουν τα νομικά θεμέλια για την ανέγερση του Mall

Αυγή: Παράνομο το Mall στο Μαρούσι

Είναι χαρακτηριστικό της κατεύθυνσης της εισήγησης Ρόζου πως ενώ ουσιαστικά καλεί την Ολομέλεια να φτιάξει νέα νομολογία (στρεφόμενη εναντίον νόμου και όχι μόνο εναντίον διοικητικών πράξεων όπως έκανε ώς τώρα το ΣτΕ) προβλέπει και… σχέδιο Β στην περίπτωση που η Ολομέλεια θεωρήσει κάτι τέτοιο υπερβολικά τολμηρό. Στην περίπτωση αυτή, ο κ. Ρόζος καλεί την Ολομέλεια να τοποθετηθεί υπέρ παράλληλης προσφυγής που έχει ασκηθεί σχετικά με το πολεοδομικό σκέλος, χωρίς άλλες αναβολές, ώστε η υπόθεση επιτέλους (8 ολόκληρα χρόνια μετά τη… θεμελίωση του κτίσματος) να λάβει τέλος. Και στις δύο περιπτώσεις ουσιαστικά ο εισηγητής ζητάει το Mall να κριθεί παράνομο.

Φυσικά, εισήγηση δεν σημαίνει αυτόματα και απόφαση, παρότι σπανίως η τελική απόφαση ανατρέπει την εισήγηση, ιδίως μια τόσο ξεκάθαρη εισήγηση. (Υπενθυμίζουμε ότι όλες οι αποφάσεις του ΣτΕ επί του συγκεκριμένου θέματος από το 2003 μέχρι και σήμερα δείχνουν προς την ίδια κατεύθυνση: την ακύρωση του σχετικού νόμου και τον χαρακτηρισμό του Mall ως παράνομου. Και πως η απόφαση του 2003 – πάλι σε επίπεδο Ολομέλειας – ήταν η μοναδική σχετικά με ολυμπιακό έργο που πάρθηκε ομόφωνα). Με κριτήριο λοιπόν αυτά τα δεδομένα, το ενδεχόμενο για ανατροπή της τελευταίας στιγμής, φαίνεται μικρό – αλλά όχι αδύνατο.

Μεγάλες ανατροπές

Για τη σημασία της απόφασης έχουμε γράψει διεξοδικά εδώ και εδώ. Στο πρώτο μας ποστ του facthemall γράφαμε: «Στη δίκη του Mall παίζεται κάτι μεγάλο, κάτι πιο μεγάλο κι από το ίδιο το σκάνδαλο. [...] Θα επιβιώσει το ΣτΕ, η μόνη αρχή που μπορεί να σταματάει τις εκάστοτε κρατικές αυθαιρεσίες; Ή θα χάσουμε οι πολίτες ένα από τα πιο αποτελεσματικά μέσα που μας απέμεινε….» Η Βάνα Φωτοπούλου στην Ελευθεροτυπία γράφει πως «η πρόταση του συμβούλου Επικρατείας Ν. Ρόζου ανοίγει τον δρόμο για μεγάλες ανατροπές, καθώς βάζει φραγμό στη μεθόδευση να περνάνε πολεοδομικές ρυθμίσεις με νόμο στη Βουλή προκειμένου να αποφεύγεται ο δικαστικός έλεγχος».

Η συνέχεια εντός της δικαστικής αιθούσης, αύριο Παρασκευή 5 Μαρτίου, στην αίθουσα της Ολομέλειας του ΣτΕ, Πανεπιστημίου 47-49. Ώρα 9:30, Πινάκιο αρ. 1. Όποιος πολίτης θέλει μπορεί να παρακολουθήσει από κοντά την εκδίκαση. Εμείς θα είμαστε εκεί.

Τι κρύβεται πίσω από τη νέα αναβολή για τις 5 Φεβρουαρίου του… 2010; Γιατί το ΣτΕ αποφάνθηκε για την υπόθεση του Βοτανικού αλλά ανέβαλε για νιοστή φορά τη δίκη του Mall;

Για μία ακόμα φορά, η δίκη του Mall αναβλήθηκε.

Η υπόθεση επρόκειτο να εκδικασθεί στις 9 Οκτωβρίου αλλά πήρε νέα αναβολή. Και μάλιστα όχι για ένα μήνα αργότερα, όπως αρχικά πιθανολογήθηκε – αναβολή που θα δικαιολογείτο από τη συγκυρία των εκλογών – αλλά για 4 μήνες μετά, για την 5^η Φεβρουαρίου 2010, όπως από την πρώτη στιγμή σας πληροφορήσαμε μέσω του twitter μας.

Αν ήταν η πρώτη ή η δεύτερη αναβολή θα το καταλαβαίναμε. Αλλά εδώ έχουμε χάσει το μέτρημα!

Μια υπόθεση που ξεκίνησε δικαστικά το 2001. Μια προσφυγή στο ΣτΕ που ασκήθηκε για πρώτη φορά στα τέλη του 2003*.

Οκτώ και έξι χρόνια μετά αντιστοίχως, η υπόθεση αναμένει ακόμα την εκδίκασή της. Γιατί άραγε;

Την ίδια μέρα που η δίκη του Mall πήρε νέα αναβολή, άλλες υποθέσεις, αναλόγως σημαντικές, εκδικάσθηκαν κανονικά από το ΣτΕ. Όπως η ανακοίνωση της απόφασης που λέει «όχι» στο εμπορικό κέντρου του Βωβού και στο δημαρχιακό μέγαρο του Κακλαμάνη στο Βοτανικό αλλά «ναι» στο γήπεδο του Παναθηναϊκού. Εξέλιξη ιστορική γιατί δικαίωσε τους 130 ξεροκέφαλους πολίτες απέναντι σε ισχυρούς αντιπάλους.

Γιατί όμως το ΣτΕ και πάλι ανέβαλε το Mall;

Πολλά περνάνε από το μυαλό μας, που έχουν να κάνουν κυρίως με πιέσεις προς τους δικαστές. (Αυτό δεν αποτελεί υπαινιγμό εναντίον των δικαστών αλλά το αντίθετο. Ξέρουμε καλά ότι σε αυτή την υπόθεση έχουν απομείνει σχεδόν μόνοι, απέναντι σε έναν παντοδύναμο συνασπισμό πολιτικών και επιχειρηματικών συμφερόντων.) Αλλά ας περιοριστούμε στο πιο μετριοπαθές συμπέρασμα: Αν μη τι άλλο, η νιοστή αναβολή της υπόθεσης αποδεικνύει αυτό που λέμε εδώ και μήνες: Στη δίκη αυτή διακυβεύεται κάτι πολύ μεγαλύτερο από το ίδιο το Mall.

Ίσως να νομίζουν ότι με τις συνεχείς αναβολές, θα ξεχάσουμε κι εμείς όπως ξεχνούν κάποιοι άλλοι. Άλλωστε τα χρόνια περνούν και στο μεταξύ πολλοί από τους πρωταγωνιστές της υπόθεσης αποστρατεύονται – αφού όμως πρώτα έκαναν αυτό που «έπρεπε».

Κακούργημα ΟΕΚ, Μαρούσι «τουριστική πόλη», εκτροπή Αχελώου, τολμηροί νομικοί…

Από τον Ιούνιο ώς τον Σεπτέμβριο, τέσσερα χαμένα επεισόδια της υπόθεσης του Mall που πέρασαν εντελώς απαρατήρητα.

* Τον Ιούνιο, ο 6ος Ανακριτής άσκησε δίωξη για κακούργημα εναντίον του πρώην δ.σ. του ΟΕΚ για το πολλαπλό σκάνδαλο της πώλησης της έκτασης του Mall στην εταιρεία Lamda. Ζημιά για το Δημόσιο, σύμφωνα με τον ανακριτή: 294 εκατ. ευρώ (ή 100 δισ. δρχ!). Η είδηση αποσιωπήθηκε πλήρως από τα ΜΜΕ. (Πριν μερικές μέρες το Δικαστικό Συμβούλιο αποφάσισε να ταπώσει τον Ανακριτή και να θέσει την υπόθεση στο αρχείο, πάλι χωρίς την παραμικρή δημοσιότητα…)

* Τον Ιούλιο, ο δήμαρχος Αμαρουσίου Γιώργος Πατούλης, με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, μετέτρεψε το Μαρούσι σε «τουριστική πόλη», ανοίγοντας έτσι το πρώτο παραθυράκι για την κατάργηση της κυριακάτικης αργίας στο Mall. (Διαβάστε εδώ το ρεπορτάζ του facthemall).

* Τον Αύγουστο, η χαμένη στη θερινή ραστώνη είδηση δεν αφορά εκ πρώτης όψεως το ίδιο το Mall αλλά το ΣτΕ και την εκτροπή του Αχελώου. Την ώρα που το ΥΠΕΧΩΔΕ, ασθμαίνοντας, προωθεί το τελευταίο μέρος του σχεδίου, το ΣτΕ αποφασίζει εκτός απροόπτου να παραπέμψει την υπόθεση στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο.

To γιατί η υπόθεση του Αχελώου αφορά και το Mall, διαβάστε το εδώ. Υπενθυμίζουμε πάντως ότι στον Αχελώο, η κυβέρνηση το 2007 για να παρακάμψει το ΣτΕ κατέφυγε στο ίδιο κόλπο που πρωτοχρησιμοποίησε στην υπόθεση του Mall. Ενέταξε τους περιβαλλοντικούς όρους του έργου μέσα σε νόμο (αντί σε διοικητική πράξη) ώστε το ΣτΕ να μην μπορεί να τους ακυρώσει (αφού τυπικά ακυρώνει μόνο διοικητικές πράξεις).

Η νέα απόφαση του ΣτΕ αναμένεται να ανακοινωθεί επίσημα μετά τις εκλογές αλλά στην ουσία είναι ιστορική: Πρώτον, ανοίγει το δρόμο για νέες δικαστικές προσφυγές που ενδεχομένως θα οδηγήσουν στο σταμάτημα του έργου. Δεύτερον, το ΣτΕ, παραπέμποντας την υπόθεση στο Ευρωπαικό Δικαστήριο (ενώ θα μπορούσε απλώς να την απορρίψει), στρέφεται για πρώτη φορά ευθέως εναντίον νόμου. Εν αναμονή της δίκης του Mall, το νομοθετικό ανοσιούργημα που πρωτοχρησιμοποιήθηκε για το Mall με σκοπό την ντε φάκτο κατάργηση του ΣτΕ, δέχεται ένα πολύ σοβαρό πλήγμα.

* Κάτι λοιπόν αλλάζει; Τον Σεπτέμβριο, ίσως για πρώτη φορά, στο νομικό συμπόσιο που διοργάνωσε ο Επιστημονικός Όμιλος Μάνεση στη Σύρο, νομικοί (δικαστές, δικηγόροι, πανεπιστημιακοί) μίλησαν στα ίσια για το νομικό σκάνδαλο της υπόθεσης του Mall. Εκεί που κιοτεύουν οι «προοδευτικοί» πολιτικοί, δημοσιογράφοι, ακτιβιστές, τολμούν οι «συντηρητικοί» δικαστές…

bluecinderella / Flickr

Πολλοί θεωρούν ότι η υπόθεση του Mall είναι μια χαμένη υπόθεση. Τι σημασία έχει, 4 χρόνια μετά τα εγκαίνια, τι θα πει ένα δικαστήριο για την ύπαρξη του Mall; Και όμως τα πράγματα δεν είναι καθόλου έτσι. Μια ενδεχόμενη καταδικαστική απόφαση για το Mall θα έχει ιστορικές συνέπειες, που φυσικά δεν αφορούν μόνο το εμπορικό κέντρο.

Τυπικά, στη δίκη του Mall ο «αντίδικος» των προσφεύγοντων πολιτών είναι το ελληνικό Δημόσιο, το οποίο τελεί υπό κρίση ως προς τη συνταγματικότητα των ενεργειών του (θέσπιση νόμου και διοικητικής πράξης). Αλλά στην ουσία αντίδικος είναι η εταιρεία, η Lamda Development, η οποία όλα αυτά τα χρόνια παρεμβαίνει στις δίκες εναντίον των προσφευγόντων. Άλλωστε στην πραγματικότητα οι δικηγόροι της Lamda είναι αυτοί που έχουν αναλάβει τον νομικό χειρισμό της υπόθεσης.

Τι θα συμβεί λοιπόν αν η πλευρά Λάτση χάσει τη δίκη του Mall;

1. Το γόητρο. Ακούγεται ρομαντικό και αδιάφορο. Δεν είναι. Ακόμα και η καθαρά συμβολική νίκη του μικρού πολίτη απέναντι στον παντοδύναμο επιχειρηματία δεν είναι αμελητέα υπόθεση. Και μόνο η τελεσίδικη ρετσινιά του «αυθαιρέτου» πάνω στο Mall (το «κόσμημα» της Lamda), ακόμα κι αν δεν συνοδευόταν από έμπρακτες επιπτώσεις για το ίδιο το κτίσμα και την εταιρεία, είναι πολύ σημαντική. Αλλά υπάρχουν και πρακτικές συνέπειες.

2. Ως προς το ίδιο το Mall. Το εμπορικό κέντρο θα είναι πλέον οριστικά και τελεσίδικα αυθαίρετο. Αυτό συνεπάγεται:

2.1. ως προς το κτήριο του Mall.

1^η περίπτωση: «Επιστροφή στην προτέρα κατάσταση», με άλλα λόγια… κατεδάφιση!

2^η περίπτωση: Αναδρομικό πρόστιμο αυθαιρέτου κτίσματος, από το 2005 που πρωτοάνοιξε το εμπορικό κέντρο.

3^η περίπτωση: Πρόστιμο διατήρησης αυθαιρέτου κτίσματος (εφάπαξ ή περιοδικό για όσα χρόνια θα συνεχίσει να υφίσταται) και οριστική εξαίρεση από την κατεδάφιση.

Σημειωτέον ότι η ιστορία των προστίμων δεν είναι διόλου απλή. Τα τετραγωνικά είναι δεκάδες χιλιάδες και το πρόστιμο κανονικά καθορίζεται με βάση την αντικειμενική αξία ανά τετραγωνικά – μιλάμε για τρελά λεφτά.

2.2 Ως προς τα δεκάδες καταστήματα του Mall.

Οι άδειες των καταστημάτων και των κινηματογράφων θα πρέπει να ανακληθούν ή να μην ανανεωθούν.

Φυσικά, στη θέση των παλιών καταστημάτων, των οποίων οι άδειες θα ανακληθούν (και πάντα στην περίπτωση που επιτραπεί στο Mall, με πρόστιμο διατήρησης αυθαιρέτου, να συνεχίσει να υπάρχει…) θα υπάρχει η δυνατότητα να δημιουργηθούν και να αδειοδοτηθούν νέα καταστήματα.

3. Το μεγάλο διακύβευμα

Ομως, η πραγματική σημασία της απόφασης του ΣτΕ ξεπερνά κατά πολύ το ίδιο το Mall, την εταιρεία Lamda και τις δεκάδες καταστήματα φίρμες που στεγάζονται εκεί.

Αυτό που παίζεται είναι η ίδια η επιβίωση του Συμβουλίου της Επικρατείας και ταυτόχρονα η επιβίωση του συνταγματικού δικαιώματος των πολιτών να ζητούν την προστασία της Δικαιοσύνης.

Αν η πλευρά Λάτση δικαιωθεί, θα δικαιωθεί ταυτόχρονα η νομική πατέντα που σκαρφίστηκαν οι κυβερνήσεις ΠΑΣΟΚ και ΝΔ για να παρακάμπτουν το ΣτΕ. Όπως συνέβη με το Mall, η κυβέρνηση θα μπορεί να φτιάχνει νόμους, που θα περιέχουν αντισυνταγματικές διοικητικές πράξεις. Εναντίον του νόμου δεν θα μπορεί να στραφεί το ΣτΕ, το οποίο έτσι καθίσταται άχρηστο. Οι πολίτες θα στερηθούν μια για πάντα το δικαίωμα προσφυγής στη δικαιοσύνη απέναντι στις παράνομες ενέργειες του κράτους.

Χθες στο Mall, σήμερα στον Αχελώο (για να παρακαμφθούν οι αποφάσεις του ΣτΕ εναντίον του έργου, χρησιμοποιήθηκε και κει η πατέντα Mall), αύριο – γιατί όχι – στον Ασωπό, στον Βοτανικό κοκ…

Πηγή: Έθνος

Οι πολιτικοί και οι δημοσιογράφοι χρησιμοποιούν για ψύλλου πήδημα βαρύγδουπες εκφράσεις όπως «συνταγματικό πραξικόπημα», «εκτροπή» κλπ. Μόνο που στη δίκη του Mall αυτό ακριβώς κρίνεται…

Όταν το 2003 το ΣτΕ έκρινε τους προηγούμενους νόμους αντισυνταγματικούς και ακύρωσε την υπουργική απόφαση που έδινε άδεια οικοδομής στο Mall, o Ευάγγελος Βενιζέλος, υπουργός της κυβέρνησης ΠΑΣΟΚ, δήλωσε «θα συμμορφωθούμε». Αντ’αυτού, ο υπουργός… Πολιτισμού έβαλε μπροστά ένα τέχνασμα για να εξαπατήσει το ΣτΕ.

Η νομική πατέντα Βενιζέλου.

Έφερε στη Βουλή νέο νόμο (τον 3207/2003, με ελάχιστες αλλαγές από τους παλιούς που κρίθηκαν αντισυνταγματικοί). Αλλά αυτό δεν έφτανε. Στο νόμο του υπάρχει μια μαγική φράση:

«Η παρούσα έγκριση επέχει θέση αδείας της αρμόδιας πολεοδομικής αρχής για την εκτέλεση των εργασιών που αφορούν την Ολυμπιακή και μεταολυμπιακή χρήση του έργου»

Στη φράση αυτή υπάρχουν τρεις μαγικές λέξεις:

«επέχει θέση αδείας»

Τι σημαίνει αυτό; Ο κ. Βενιζέλος έβαλε την άδεια οικοδομής του Mall ΜΕΣΑ στο νόμο.

Ως γνωστόν το ΣτΕ έχει το δικαίωμα να ακυρώσει μια «εκτελεστή διοικητική πράξη» (π.χ μία άδεια οικοδομής) αλλά όχι ένα νόμο (ακόμα κι αν κρίνει κάποιες διατάξεις του αντισυνταγματικές). (Το ανώτατο δικοικητικό δικαστήριο μπορεί να στραφεί εναντίον της εκτελεστικής εξουσίας αλλά όχι εναντίον της νομοθετικής).

Έτσι, τυπικά η άδεια οικοδομής που δόθηκε στο Mall, επειδή αποτελούσε μέρος του νόμου, δεν μπορούσε να ακυρωθεί από το ΣτΕ.

Γράφει ο Αντώνης Καρκαγιάννης στην Καθημερινή στις 17/2/2008, σχολιάζοντας το νόμο Βενιζέλου: «Ο νόμος έχει ακριβώς το ίδιο περιεχόμενο και την ίδια διατύπωση με την απορριφθείσα διοικητική πράξη! Με τη μέθοδο αυτή παρακάμπτουν [οι κυβερνήσεις] το ΣτΕ και το «κράτος των δικαστών» και φυσικά παρακάμπτουν και το Σύνταγμα και τη θεμελιώδη αρχή της διάκρισης των εξουσιών». .

Στο εξής, με την πατέντα αυτή, μια κυβέρνηση μπορεί να αυθαιρετεί και να εκδίδει μια αντισυνταγματική διοικητική πράξη, χωρίς το ΣτΕ να μπορεί να την ελέγξει!

Το δίλημμα των δικαστών

Η θέση των δικαστών είναι πολύ δυσχερής. Αν ακολουθήσουν το γράμμα του νόμου που, με απλά λόγια, λέει πως δεν επιτρέπεται η απευθείας προσβολή νόμου, αλλά μόνον η προσβολή μιας διοικητικής πράξης, θα πρέπει να απορρίψουν την προσφυγή του Δορύλαου Κλαπάκη.

Αν όμως το κάνουν αυτό, θα είναι σα να υπογράφουν από μόνοι τους τη θανατική καταδίκη του δικαστηρίου που υπηρετούν. Γιατί τότε θα νομιμοποιήσουν την πατέντα που οι κυβερνήσεις χρησιμοποιούν για να παρακάμπτουν τον έλεγχο συνταγματικότητας του ΣτΕ. Δηλαδή να παρακάμπτουν τους ίδιους. Στο εξής το ΣτΕ θα είναι άχρηστο…

Γι’ αυτό είναι κρίσιμη η δίκη του Mall: Γιατί θα κρίνει το αν η πατέντα Mall θα αναχθεί σε σύστημα Μall. Αν ο εκάστοτε συνασπισμός πολιτικών και επιχειρηματικών συμφερόντων θα μπορεί να παρανομεί συστηματικά και ατιμωρητί ή αν οι πολίτες και η δικαιοσύνη θα συνεχίσουν να έχουν την δυνατότητα να αντιστέκονται αποτελεσματικά στην οργανωμένη διαπλοκή και τα «νομοθετικά πραξικοπήματα».

Αρχές 2008: Μέσα σε ένα μήνα, ο τότε υπουργός Δικαιοσύνης εξαπολύει πέντε (5) φορές επίθεση κατά του ΣτΕ. Συμπτωματικά, είναι οι μέρες που το δικαστήριο βγάζει την κρίσιμη απόφασή του για το Mall…

10 Ιανουαρίου 2008. Η ημερομηνία της επίσημης κήρυξης πολέμου από την κυβέρνηση εναντίον του Συμβουλίου της Επικρατείας. Λέμε «επίσημης» γιατί αυτός ο πόλεμος μαίνεται ανεπισήμως εδώ και χρόνια, επί όλων των κυβερνήσεων.

Εμπροσθοφυλακή σε αυτή την επίθεση, ο τότε υπουργός… Δικαιοσύνης, Σωτήρης Χατζηγάκης.

Αφορμή, οι νομοθετικές διατάξεις που ήθελε να περάσει η κυβέρνηση της ΝΔ, οι οποίες προέβλεπαν την επιτάχυνση της διοικητικής δίκης, χωρίς δημόσια συζήτηση, αλλά και «παράξενες» αλλαγές για τους δικαστές του ΣτΕ, οι οποίοι τις εξέλαβαν ως μεθόδευση για την απομάκρυνση των μη «αρεστών» στην εξουσία.

Μεταξύ άλλων, οι αλλαγές προέβλεπαν να μην επιτρέπεται δικαστικός λειτουργός, περιλαμβανομένων και των αντιπροέδρων, να υπηρετεί στο ίδιο Τμήμα πέραν των 5 συνεχών ετών… Η μεθόδευση ήταν προφανής και από μία άλλη λεπτομέρεια: Η διάταξη θα ίσχυε όχι από την ψήφισή της αλλά από την έναρξη της υπηρεσίας των δικαστών σε κάποιο από τα Τμήματα του ΣτΕ. Με αυτόν τον τρόπο, η υποχρεωτική μετάθεση θα έπιανε και όλους τους τωρινούς δικαστές.

Η Ένωση Δικαστών του ΣτΕ αντέδρασε, αφενός επειδή έμαθε από τον Τύπο για τις ρυθμίσεις αυτές και αφετέρου διότι δεν ζητήθηκε η γνώμη της Ολομέλειας του ΣτΕ. Αυτή, τελικά, ήρθε στις 18/01/2008, με την πλειοψηφία της να θεωρεί αντισυνταγματικές τις προωθούμενες ρυθμίσεις.

Έκτοτε και μέχρι τα μέσα Φεβρουαρίου, ο κ. Χατζηγάκης επιτέθηκε με δηλώσεις του κατά του ΣτΕ τουλάχιστον 5 φορές.

Ενδεικτικά αναφέρουμε την επίθεσή του στις 23/1: «Θέλω κατηγορηματικά να δηλώσω, και προς πάσα κατεύθυνση, ότι η Κυβέρνηση και εγώ προσωπικά, δεν θα επιτρέψουμε με κανένα τρόπο να συνεχιστεί η σημερινή κατάσταση της βραδυπορίας και ταλαιπωρίας απέναντι σε ώριμα και βασανιστικά προβλήματα, ούτε τη δημιουργία ενός ‘κράτους δικαστών‘ και μάλιστα ολίγων, ενός μόνον δικαστηρίου».

Ημερομηνία-ορόσημο, πάντως, στον πόλεμο αυτό είναι η 1η Φεβρουαρίου 2008. Είναι η ημέρα που μερίδα του Τύπου δημοσιεύει το «ζουμί» της απόφασης 391 του Ε’ Τμήματος του ΣτΕ για την υπόθεση του Mall και την είδηση ότι η υπόθεση θα πάει στην Ολομέλεια.

Την ίδια ημέρα επιλέγει και ο υπουργός Δικαιοσύνης Σωτ. Χατζηγάκης για να εκφωνήσει βαρυσήμαντη ομιλία με τίτλο «Κράτος Δικαίου και Κράτος Δικαστών» σε ένα… ιατρικό συνέδριο, το «9o Πανελλήνιο Συνέδριο Καρδιακής Ανεπάρκειας». Iδιαίτερη αναφορά θα κάνει στο «φάντασμα» του «Κράτους των Δικαστών», το οποίο μερικές φορές επανέρχεται με ιδιαίτερα αιχμηρό τρόπο, όπως για παράδειγμα στην επιχείρηση ελέγχου της Συνταγματικότητας των νόμων από τα δικαστήρια, παρ’ όλο που καθήκον των δικαστών δεν είναι να φτιάχνουν τους νόμους, αλλά να τους εφαρμόζουν.

Ήταν τυχαίο το γεγονός ότι ο υπουργός επέλεξε τη συγκεκριμένη μέρα για να κάνει την παρέμβασή του; Μάλλον όχι. Οι εφημερίδες γνώριζαν τουλάχιστον δύο μέρες πριν το περιεχόμενο της απόφασης του ΣτΕ για το Mall και έτσι στα φύλλα της 1ης Φεβρουαρίου γινόταν αναφορά σε αυτή. Ίσως αυτός να ήταν και ο λόγος που το υπουργείο Δικαιοσύνης εξέδωσε δελτίο τύπου – προαναγγελία της ομιλίας Χατζηγάκη και του περιεχόμενού της μία ημέρα πριν, δηλαδή στις 31 Ιανουαρίου 2008.

Με αφορμή τα δημοσιεύματα των εφημερίδων (Ημερησία, Ελευθεροτυπία κ.α.) για την απόφαση του Ε’ Τμήματος του ΣτΕ, η εταιρεία Lamda Development εξέδωσε στις 4 Φεβρουαρίου ανακοίνωση με «Διευκρινήσεις επί δημοσιευμάτων».

Μία ημέρα μετά την ανακοίνωση της Lamda, δηλαδή στις 5 Φεβρουαρίου, ο κ. Χατζηγάκης επιτέθηκε ακόμη μία φορά κατά των δικαστών του ΣτΕ αναφέροντας ότι «δεν εξυπηρετείται η ιδέα του «Κράτους Δικαίου» από την εμμονή ολίγων δικαστών του ΣτΕ, που επιδιώκουν με κάθε τρόπο να διατηρούν επ’ άπειρον τις ίδιες θέσεις, που ήδη κατέχουν πλέον της δεκαετίας» και ότι «η πολιτεία -υπακούοντας στη λαϊκή εντολή, στο Σύνταγμα και στην αρχή της λαϊκής κυριαρχίας- έχει υποχρέωση να αντιμετωπίσει ριζικά φαινόμενα που οδηγούν στην αρνησιδικία και στην κατάλυση του «Κράτους Δικαίου».

[Το μεγαλύτερο μέρος αυτού του κειμένου βασίστηκε σε ποστ από το μπλογκ «And Justice For (M)all»]

Γιατί το έκανε αυτό η κυβέρνηση και ο υπουργός Χατζηγάκης; Απαντάει στην Ημερησία, ο καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου Γιώργος Σωτηρέλης: «Φοβάται τον έλεγχο της συνταγματικότητας των νόμων διότι θέλει να ασελγεί ασύδοτα και καθ έξιν σε βάρος του Συντάγματος».

StE1528-2003